Dünya Yağlı Tohumlar Pazarı

Dünya genelindeki üretim miktarlarına bakıldığında en yoğun üretilen yağlı tohumların soya fasulyesi, kanola, pamuk tohumu, yer fıstığı, ayçiçeği ve palm çekirdeği olduğu görülmektedir. Dünyada ve Türkiye’deki pazar değeri her geçen gün artan bu ürünler; yağ üretimin yanı sıra un, yem, biodizel gibi endüstrilerde de hammadde veya katkı maddesi olarak kullanılmaktadır.

Dünyada ve Türkiye’de yağlı tohumlar, bitkisel yağ ve mamulleri sektörünün son 20 yıl içerisinde büyük bir ivme kazandığı görülmektedir. Sektörde, arz kanadında uluslararası şirketlerin yerel pazarlara erişimi ile birlikte rekabet güçlenmektedir. Talep açısından bakıldığında ise gelişmekte olan ülkelerin artan gıda taleplerinin yanında biodizel talebi de öne çıkmaktadır. Bu durum, yağlı tohum üretiminin gıda ve yakıt ihtiyacına yönelik olarak paylaştırılması anlamına gelmektedir. Ancak son yıllarda giderek artan ve az gelişmiş ülkelerde büyük sorunlar yaratabilecek olan küresel gıda ihtiyacı göz önüne alındığında, yağlı tohum üretiminin yakıt amacıyla kullanılmasının tarım sektörünü olumsuz etkileyeceği dile getirilmektedir. Ayrıca yapılan araştırmalar, tüm dünyadaki bitkisel yağların biodizele çevrilmesi durumunda, dünyanın sadece bir aylık yakıt ihtiyacının karşılanabildiğini göstermektedir. Dolayısıyla yağlı tohumların gıda dışında kullanılması halen ciddi bir tartışma konusudur. Yağlı tohumların gıda amaçlı kullanımına bakıldığında, yağ üretimi öne çıkmaktadır. Yağ üretiminin yanı sıra bu bitkilerden bazıları un ve diğer gıda maddelerine katkı olarak da kullanılabilmektedir. Bu ürünlerin işlenmesi sonucun ortaya çıkan atıklar da yem hammaddesi veya katkısı olarak değerlendirilmektedir.

DÜNYA YAĞLI TOHUM ÜRETİMİ
Dünyada yağlı tohumlu bitkiler denildiğinde akla soya fasulyesi, yerfıstığı, ayçiçeği, kanola (kolza), mısır, zeytin, susam, palmiye tohumu, yağ keteni, aspir, Hindistan cevizi ve hintyağı bitkileri gelmektedir. Dünya genelindeki üretim miktarlarına bakıldığında en yoğun üretilen yağlı tohumların soya fasulyesi, kanola, pamuk tohumu, yer fıstığı, ayçiçeği ve palm çekirdeği olduğu görülmektedir.
Amerikan Tarım Bakanlığı Dış Tarım Servisi’nin (USDA FAS) 2013/14 sezonu verilerine göre; dünyada toplam yağlı tohumlar üretimi yaklaşık 504 milyon tondur. Soya fasulyesi, 283,8 milyon tonluk üretim miktarıyla ilk sırada yer almaktadır. Soya, dünya yağlı tohum üretiminin yaklaşık yüzde 56,3’ünü oluşturmaktadır. Soya fasulyesini 71,2 milyon tonluk üretim miktarıyla kanola, 44,8 milyon tonluk üretim miktarıyla pamuk tohumu, 42,8 milyon tonluk üretim miktarıyla ayçiçeği, 39,8 milyon tonluk üretim miktarıyla yer fıstığı ve 15,6 milyon tonluk üretim miktarıyla palm çekirdeği takip etmektedir.
USDA raporuna konu olan 7 yağlı tohumun toplam üretiminin, 2014/15 sezonunda da son 3 sezondur olduğu gibi artış göstermeye devam edeceği ve 521 milyon tona ulaşacağı tahmin edilmektedir.
Dünya yağlı tohum üretiminde öne çıkan ülkelere bakıldığında; ABD’nin 504 milyon ton olan toplam dünya üretiminin 97,4 milyon tonunu gerçekleştirdiği ve bu üretim miktarıyla ilk sırada yer aldığı görülmektedir. ABD’yi 91 milyon tonluk üretim miktarıyla Brezilya, 58,5 milyon tonluk üretim miktarıyla Çin, 57,7 milyon tonluk üretim miktarıyla Arjantin ve 38,2 milyon tonluk üretim miktarıyla Hindistan takip etmektedir. Bu 5 ülkenin toplam üretimden aldığı pay ise yüzde 68 civarındadır.

• Dünya Soya Üretimi ve Üretici Ülkeler
Soya ya da soya fasulyesi, Doğu Asya’ya özgü olan ve çoğunlukla yenebilir fasulyesi için yetiştirilen bir tür baklagildir. Ancak BM Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), tohumunda ihtiva ettiği %18-19 oranındaki yağ nedeniyle soya fasulyesini baklagilden ziyade yağlı tohum olarak sınıflandırılmıştır. Soya fasulyesi, içeriğindeki yağ miktarı nedeniyle dünya genelinde tercih edilen bir ürün haline gelmiştir.
Soya fasulyesinin yaklaşık %85’i soya küspesine ya da bitkisel yağa dönüştürülür. Yağı alınmış soya küspesi, hayvan yemleri ve birçok hazır yemek çeşidi için önemli ve ucuz bir protein kaynağıdır. Soyadan elde edilen bitkisel yağ ise soya fasulyesi bitkisinin işlenmesi ile oluşan bir diğer önemli gıda maddesidir. Bu yağ birçok endüstriyel uygulamada kullanılmaktadır.
Soya fasulyesi dönüm başına ekilen diğer birçok üründen çok daha fazla protein üretir. Soyadan elde edilen en önemli ürünlerden birisi de soya unudur. Soya fasulyesinin 100 meshlik ya da daha küçük elekten geçek şekilde öğütülmesi ile elde edilen soya unu; soya fasulyesinin kavrulması, kabuğunun çıkartılması ve un haline gelene kadar öğütülmesi aşamalarından geçer. Bunların haricinde soya fasulyesi bazı gıdaların benzeri olarak da işlenebilmektedir. Bunların arasında soya sütü, margarin, soya kreması, soya yoğurdu, soya peyniri ve et bulunmaktadır. Ayrıca yağ, sabun, kozmetik ürünleri, plastik, pastel boya gibi endüstriyel ürünlerin yapımında da kullanılmaktadır.
Soya, dünyada en yoğun yetiştirilen yağlı tohum çeşididir. USDA verilerine göre; 2010/11 sezonunda 263,8 milyon ton olan dünya soya fasulyesi üretimi, 2011/12 sezonunda 239,5 milyon ton gerilemiş, 2012/13 sezonunda ise yeniden artış geçerek 267,9 milyon ton seviyesine ulaşmıştır. USDA’nın 2013/14 sezonuna ilişkin soya üretim tahmini ise 15,8 milyon tonluk rekor bir atışa işaret etmektedir. USDA’ya 2013/14 sezonunda 283,8 milyon tona ulaşan dünya soya üretimi, 2014/15 sezonunda da artışını sürdürecek ve 304,7 milyon tona ulaşacaktır.
2013/14 sezonu verilerine göre Amerika Birleşik Devletleri (%31,5), Brezilya (% 30,8), Arjantin (% 19), Çin (% 4,2) ve Hindistan (% 3,8) başlıca soya üreticileri arasında gelmektedir. Yaklaşık 30,7 milyon hektarda soya ekimi yapan ABD’nin 2013/14 sezonunda gerçekleştirdiği üretim miktarı 89,5 milyon ton civarındadır. ABD’nin 2014/15 sezonunda da 103,4 milyon tonluk bir üretim gerçekleştireceği öngörülmektedir. 2013/14 sezonunda ABD’yi 29,9 milyon hektar ekim alanı ve 87,5 milyon tonluk üretimle Brezilya takip ediyor. Brezilya’nın 2014/15 sezonunda 91 milyon tonluk soya fasulyesi üretimi gerçekleştireceği öngörülmektedir. Soya üretiminde üçüncü sırada yer alan Arjantin, 2013/14 sezonunda 20 milyon hektar ekim alanına ve 54 milyon tonluk üretim miktarına sahiptir. Aynı dönemde Çin’in 12,2 milyon tonluk üretim miktarına; Hindistan’ın ise 11 milyon tonluk üretim miktarına sahip olduğu görülmektedir. 2014/15 sezonunda Çin’in 12 milyon ton; Hindistan’ın ise 11,6 milyon ton soya fasulyesi üretimi gerçekleştireceği öngörülmektedir.
Ezilmiş soya üretiminde ise Çin ilk sıradadır ve 2013/14 sezonunda 68,7 milyon tonluk ezilmiş soya üretimi gerçekleştirmiştir. Ezilmiş üründe Çin’i ABD, Arjantin, Brezilya ve Avrupa Birliği takip etmektedir.

• Dünya Kanola (Kolza) Üretimi ve Üretici Ülkeler
Kanola, kolzanın ıslahı sonucu elde edilmiş, erüsik asit ve glukosinolat ihtiva etmeyen bir bitki türüdür. Erüsik asit ve glukosinolatın insan ve hayvan sağlığı açısından zararlı olması, bu bitkinin ekiminin 1979 yılında Türkiye’de yasaklanmasına neden olmuştur. Ancak yapılan ıslah çalışmaları neticesinde eskiden kolza olarak isimlendirilen çeşitlerdeki yüzde 45-50 oranındaki erüsik asit içeriğinin yüzde 0 düzeyine düşürülmesi, kanolanın bitkisel yağ ihtiyacı için yeniden üretime alınmasını sağlamıştır.
Kanolanın ilk önce Kanada’da geliştirilmesinden dolayı, ona İngilizce “Canadian Oil Low Acid” (düşük asitli Kanada yağı) sözcüklerinden türeme, “kanola” adı verilmiştir. Kanola, kışlık ve yazlık olmak üzere iki fizyolojik döneme sahip bir yağ bitkisidir. Kanola, tanesinde bulunan %38-50 yağ ve %16-24 protein içeriği ile önemli bir yağ bitkisidir. Gıda sanayiinde, nötr özelliği nedeniyle kızartma veya konserve yağı olarak kullanılmaktadır. Ayrıca biodizel üretiminde ve yem hammaddesi olarak da kullanılmaktadır.
Kanola, bitkisel yağ kaynağı olarak üretilen yağlı tohumlu bitkiler arasında, üretim miktarı açısından ikinci sırada yer almaktadır. Dünyada yıllık üretimi 70 milyon ton civarındadır. USDA verilerine göre; 2010/11 sezonunda 60,5 milyon ton olan dünya kanola üretimi, 2012/13 sezonunda 63,5 milyon tona ulaşmıştır. USDA dünya kanola üretiminin 2013/14 sezonunda yaklaşık 8 milyon ton artış göstererek 71,2 milyon tona ulaştığını açıklıyor. USDA’nın 2014/15 öngörüsü 70 milyon ton.
2012/13 sezonu verileri bazında Çin, 7,3 milyon hektar ekim alanı ve 14 milyon tonluk üretim miktarıyla dünya kanola üretiminde ilk sırada yer alıyor. Çin’in 2013/14 sezonunda 14,4 milyon ton kanola üretimi gerçekleştirdiği tahmin ediliyor. 2012/13 sezonunda Çin’i 8,8 milyon hektarlık ekim alanı ve 13,8 milyon tonluk üretim miktarıyla Kanada takip ediyor. Kanada’nın 2013/14 sezonunda gerçekleştirdiği tahmin edilen üretim miktarı ise 18 milyon ton. Söz konusu sezonda bu ülkeleri sırasıyla; 6,7 milyon hektar ekim alanı ve 6,8 milyon ton üretim miktarıyla Hindistan (2013/14 sezonu üretim miktarı 7,3 milyon ton), 1,6 milyon hektar ekim alanı ve 5,4 milyon tonluk üretim miktarıyla Fransa, 1,3 milyon hektar ekim alanı ve 4,8 milyon tonluk üretim miktarıyla Almanya takip ediyor. 2013/14 sezonunda Hindistan’ın yaklaşık 7 milyon ton, Fransa’nın yaklaşık 5 milyon ton, Almanya’nın ise yaklaşık 6 milyon ton kanola üretimi gerçekleştirdiği tahmin ediliyor (AB’nin2013/14 sezonunda gerçekleştirdiği toplam kanola üretimi 21,1 milyon ton olarak açıkanıyor).

• Dünya Ayçiçeği Üretimi ve Üretici Ülkeler
Ayçiçeği, ihtiva ettiği yüzde 65-70’lik yağ oranı nedeniyle günümüzün en önemli yağ bitkilerinden biridir. Ayçiçeği yağı, yemeklik kalitesi yönünden tercih edilen bitkisel yağlar arasında ilk sırayı almaktadır. Dolayısıyla dünyadaki birçok ülkede, ekonomik düzeyde tarımı yapılmaktadır. Ayçiçeği, yetişeceği toprak tipi yönünden çok seçici olmamasına rağmen organik maddece zengin, derin ve su tutma kapasitesi iyi topraklarda yüksek verim potansiyeline sahiptir. Kumsal topraklardan ağır yapıdaki killi topraklara kadar her türlü iyi drenaj sağlanmış toprakta tarımı yapılabilmektedir.
Ayçiçeği tohumlarının bin tanesinin ağırlığı 70 ile 200 gram arasındadır. Yağlı çeşitlerin tohumları daha küçük, çerezlik çeşitlerin ise daha büyüktür. Tanesi küçük olan tohumlarda yağ oranı daha fazla, tanesi büyük olanlarda ise daha düşüktür. Ayçiçeği tohumlarında, yüzde 35 oranında kabuk ve yüzde 65 oranında da iç bulunmaktadır. Kabuklu tohumların yağ oranı yüzde 45-55; içteki yağ oranı ise yüzde 65-70 dolayındadır. Ayçiçeğinden elde edilen yağ, yemeklerde, salata, kızartma ve balık konservelerinde; sanayide ise boya ve sabun yapımında kullanılır. Ayçiçeği küspesinde önemli oranda (yüzde 20) protein ve bir miktar yağ (yüzde 1-7) bulunduğu için çok besleyici bir hayvan yemidir. Öğütülmüş ayçiçeği tablaları küçükbaş ve kümes hayvanları için yem olarak kullanılmaktadır. Ayçiçeği tohumunun kabuğu; mayaların hazırlanmasında, alkol ve furfurol elde edilmesinde hammadde olarak kullanılır. Ayçiçeği tohumları Türkiye’de yaygın bir şekilde çerez olarak da tüketilmektedir.
USDA verilerine göre; 2010/11 sezonunda 33,3 milyon ton olan dünya ayçiçeği üretimi, 2011/12 sezonunda 39,6 milyon tona ulaşmış, 2012/13 sezonunda ise düşüşe geçerek 36 milyon ton seviyesine gerilemiştir. USDA’nın 2013/14 sezonuna ilişkin ayçiçeği üretim tahmini ise 6,8 milyon tonluk önemli bir atışa (42,8 milyon ton) işaret ediyor. 2014/15 sezonuna ilişkin öngörü ise 40,6 milyon ton.
2013/14 sezonu verilerine göre başlıca ayçiçeği üreticileri arasında Ukrayna, Rusya, Arjantin ve Türkiye gelmektedir. Yaklaşık 6 milyon hektarda ayçiçeği ekimi yapan Ukrayna’nın 2012/13 sezonunda gerçekleştirdiği üretim miktarı 9 milyon ton civarındadır. Ukrayna’nın 2013/14 sezonunda da 11,6 milyon tonluk bir üretim gerçekleştirdiği tahmin ediliyor. 2012/13 sezonunda Ukrayna’yı 6,1 milyon hektar ekim alanı ve 7,9 milyon tonluk üretimle Rusya takip ediyor. Rusya’nın 2013/14 sezonunda 10,5 milyon tonluk ayçiçeği üretimi gerçekleştirdiği belirtiliyor. Ayçiçeği üretiminde üçüncü sırada yer alan Arjantin, 2012/13 sezonunda 1,6 milyon hektar ekim alanına ve 3,1 milyon ton üretim miktarına sahip. Arjantin’in ayçiçeği üretiminin 2013/14 sezonunda 2,3 milyon tona gerilediği tahmin ediliyor. Aynı dönemde Türkiye’nin üretimin ise 1,1 milyon tondan 1,4 milyon ton seviyesine ulaştığı görünüyor.

• Dünya Pamuk Tohumu Üretimi ve Üretici Ülkeler
Bir lif bitkisi olan pamuk, lif ile yüzde 40 oranındaki tohumdan oluşur. Pamuk, bir lif bitkisi olmasının yanı sıra tohumunda ihtiva ettiği yüzde 40 yağ oranı nedeniyle iyi bir yağ bitkisi olarak değerlendirilir. Olgunlaşmış tohumları kahverengi ve oval görünümdedir. Ağırlıkları da gramın onda biri kadardır. Ağırlık dağılımı incelendiğinde; yüzde 60’nın çenek, yüzde 32’sinin kabuk ve yüzde 8’nin de embriyonik kök ve filizden oluştuğu görülmektedir. İçeriğinde ise yüzde 20 protein, yüzde 20 yağ ve yüzde 3.5 nişasta barındırmaktadır. Lifler, pamuk kozası oluşturabilmek için tohumun kabuğundan büyürler. Koza koruyucu bir meyve özelliği taşır ve ürün satılabilecek olgunluğa geldiğinde çırçırlama yöntemi ile kabuktan ayrılır. Kozanın içindeki tiftik de pamuk lifine dönüştürülmektedir. Her bir 100 kiloluk lif için, yaklaşık 160 kilo tohum üretilmektedir. Tohumlar, ürün değerinin yaklaşık yüzde 15’dir ve yağ ile hayvan yemi yapımı için preslenirler. Ürünlerin yaklaşık yüzde 5’i bir sonraki mahsulün ekimi için kullanılmaktadır.
Pamuk tohumunun kullanım alanı oldukça geniştir. Bu alanlardan bir tanesi hayvancılık için yem ürünleri üretimidir. Yem üretiminde kullanılacak olan pamuk tohumu, tiftik pamuktan ayırıldıktan sonra değirmende ezilir. Daha sonra da bu tohumlar, yumuşak ve yüksek protein içeriğine sahip özünü bıraksın diye soyulur ve perdahlanır. Pamuk tohumlarının soyulmuş kabukları diğer tahıllarla karıştırılır ve böylece hayvancılık için uygun yem oluşturulur. Hayvan yeminin yanı sıra pamuk tohumları insan beslenmesi için de iyi bir protein kaynağıdır. Tek başına veya diğer bitki ve hayvansal protein kaynaklarıyla karıştırılarak kullanılabilir. Ayrıca pamuk tohumu çekirdeklerinden çıkarılan yağ, yemeklerde ve salatalarda kullanılmaktadır. Katı yağ ve margarin üretiminde de pamuk tohumu yağı oldukça önemli bir unsurdur. Bu tohumlar, içeriğindeki yüzde 41 protein oranı ve omega-9 yağ asitleri gibi doğal besleyiciler sayesinde, organik gübre olarak da kullanılabilmektedir. Pamuk tohumlarının son bir kullanım alanı ise kozmetik ürünleridir.
Pamuk tohumu, dünyada soya ve kanoladan sonra en yoğun yetiştirilen üçüncü yağlı tohum bitkisidir. USDA verilerine göre; 2010/11 sezonunda 44,2 milyon ton olan dünya pamuk tohumu üretimi, 2011/12 sezonunda 47,9 milyon tona ulaşmıştır. 2012/13 sezonunda ise 46,3 milyon ton seviyesine gerilemiştir. USDA’nın 2013/14 sezonuna ilişkin pamuk tohumu üretim tahmini ise yaklaşık 2 milyon tonluk düşüşe (44,8 milyon ton) işaret etmektedir. Pamuk tohumu üretiminin 2014/15 sezonunda da düşüşünü süreceği ve 43,8 milyon tonda kalacağı öngörülmektedir.
2012/13 sezonu verilerine göre başlıca pamuk tohumu üreticileri arasında Çin (% 29), Hindistan (% 26), Amerika Birleşik Devletleri (% 11), Pakistan (% 8) ve Brezilya (% 4) gelmektedir.

• Dünya Yer Fıstığı Üretimi ve Üretici Ülkeler
Dünya bitkisel yağ üretiminde kullanılan yaklaşık 8 yağ bitkisinden ilk üçü arasında yer alan yerfıstığı, baklagiller familyasından olan tek yıllık ve yazlık bir bitkidir. Bileşiminde yüzde 45-55 yağ, yüzde 20-25 protein, yüzde 16-18 karbonhidrat, yüzde 25 mineral madde bulunur. Dünyada ve Türkiye’de yetişen yerfıstıkları Virginia, Spanish ve Valencia olmak üzere başlıca üç grupta toplanmakta, Türkiye’de Virginia menşeli yarı yatık formlu yerfıstıkları ağırlık kazanmaktadır. Zengin bir B vitamini kaynağı olan yerfıstığının bileşiminde ortalama yüzde 25 protein, yüzde 46 yağ, yüzde 16 karbonhidrat ve yüzde 5 mineral madde bulunmakta ve meyveleri fosforca zengin amino asitler içermektedir. 100 gram yerfıstığı içi, 600 kcal enerjiye sahiptir. İç tanesinde çeşitlere göre değişmekle birlikte yüzde 40-60 oranında yağ bulunmaktadır.
Yerfıstığı, insan gıdası olmanın yanı sıra sanayinin çeşitli alanlarında da büyük miktarlarda kullanılmaktadır. Yerfıstığı yağı yemeklik olarak katı ve sıvı halde kullanıldığı gibi balık konserveciliğinde, bisküvi, pasta, şekerleme ve sabun yapımında da kullanılır. Yerfıstığından yağ çıkarıldıktan sonra geriye kalan küspe, çok değerli bir yem maddesidir. Ayrıca yerfıstığı bir baklagil bitkisi olduğu için bitki kısımları da çok değerli bir hayvan yemidir. Yerfıstığının ana ve yan ürünlerinin çok değişik kullanım alanı olmasına rağmen büyük kısmı çerez olarak tüketilmektedir. Yerfıstığı, diğer baklagillerde olduğu gibi havanın serbest azotunu toprağa bağlar ve kendisinden sonra ekilecek bitkiye azot ve organik maddece zengin bir toprak bırakır. Yerfıstığı bir çapa bitkisi olması nedeni ile kendisinden sonra gelen bitkiye kabartılmış ve yabancı otlardan temizlenmiş bir toprak bırakır. Bu nedenle de iyi bir ekim nöbeti bitkisidir. Buğday hasadından sonra ikinci ürün olarak başarıyla yetiştirildiği için üreticiye ek bir gelir sağlamaktadır.
Yer fıstığı, bitkisel yağ kaynağı olarak üretilen yağlı tohumlu bitkiler arasında, üretim miktarı açısından dördüncü sırada yer almaktadır. Dünyada yıllık üretimi 35-40 milyon ton arasındadır. USDA verilerine göre; 2010/11 sezonunda 39,8 milyon ton olan dünya yer fıstığı üretimi, 2012/13 sezonunda 40,1 milyon tona ulaşmıştır. Dünya yer fıstığı üretiminin 2013/14 sezonunda 39,8 milyon ton seviyesinde seyrettiğini açıklayan USDA, 2014/15 sezonunda yeniden 40,4 milyon ton seviyesine ulaşacağını öngörmektedir.

DÜNYA YAĞLI TOHUM TİCARETİ
Dünya ticaretine konu olan yağlı tohum miktarı, 110 ile 130 milyon ton arasındadır. Amerikan Tarım Bakanlığı Dış Tarım Servisi’nin (USDA FAS) 2013/14 sezonu verilerine göre; dünya yağlı tohumlar ticareti yaklaşık 129 milyon ton civarındadır. USDA’nın dünya yağlı tohum ticaretinde dair verilerinde ithalat ve ihracat miktarları arasında bazı farklılıklar söz konusudur. Bu yüzden veriler, ithalat ve ihracat ortalaması üzerinden değerlendirilmektedir. USDA verilerine göre 2013/14 sezonunda 127,1 milyon ton olan dünya yağlı tohum ithalatının yüzde 57,6’lık kısmını tek başına Çin gerçekleştirmektedir. 73,2 milyon ton yağlı tohum ithal eden Çin’i, 17,2 milyon tonluk ithalat miktarıyla AB, 5,5 milyon tonla Japonya ve 5,4 milyon tonla Meksika takip etmektedir. 2013/14 sezonunda toplam yağlı tohum ihracatının 131,4 milyon ton olduğunu açıklayan USDA verilerine göre; Brezilya ve ABD dünyanın en büyük yağlı tohum ihracatçıları konumunda. Yaklaşık 45’er milyon tonluk yağlı tohum ihracatı gerçekleştiren bu iki ülke, dünya yağlı tohum ihracatının yüzde 69,1’lik kısmını gerçekleştirmektedir.
109,9 milyon tonluk ithalat ve ihracat miktarıyla dünya yağlı tohumlar ticaretinde ilk sırada yer alan soya fasulyesi, tek başına dünya yağlı tohum ticaretinin yaklaşık yüzde 85’ini oluşturmaktadır. Dünya yağlı tohumlar ticaretinde soya fasulyesini 14 milyon tonla kanola; 2,5 milyon tonla yer fıstığı ve 1,7 milyon tonla ayçiçeği takip etmektedir.

Bir önceki yazımız olan Dünya Arpa Pazarı ve Türkiye başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.

Kontrol edin

Dünya Sorgum ve Darı Pazarı

Dünyadaki üretimi yaklaşık 60 milyon tonu bulan sorgum, ağırlıkla yem hammaddesi olarak kullanılmaktadır. Ancak diğer …